ANNE & BABA

GÜVENLİ BAĞLANMA NEDİR?

 

Toplum olarak asıl sorunumuz hap gibi bilgileri istiyor olmamız. Bir şeyin derinine giderek öğrenmeyi seçmiyoruz, o anlık çözüm ne ise onu alıp ortamdan uzaklaşıyoruz. Yani hap gibi bilgiler bizim en büyük ilacımız. Bağlanma konusu da ne yazık ki bu hale getirildiği için yazıyorum bu satırları. Doğalında olması gereken ve akışına bırakılsa çok daha kolay olacak olan bu konu oraya buraya çekiştirilirken herkesi daha da çok dağıttı durdu. Peki bakalım aslında neymiş bu bağlanma?

Çok değil 100 yıl önce psikoloji nedir ne değildir diye konuşulmaya başlanınca hayvanlar üzerinde yapılan deneyler ile insanlara davranışlar öğretilmeye çalışıldı. E tabi etkiler farklı olunca bir yarar verdi bir zarar. Sonra 1940 larda John Bowlby isminde bir psikolog çocuklar üzerinde yaptığı gözlemler ile şunun farkına vardı; ‘İnsanın hayatının tüm ilişkilerini etkileyen durum bebeklikteki bağlandığı kişidir’ dedi. İşte bu kişi bebeğin bakımını sağlayan, oynayan ve sevgi gösteren genellikle anne kişisidir. Bu ilk bağlanılan ve hayatı etkileyen kişiye de bağlanma nesnesi ismini verdi. Bu kurama göre insanın bebeklikte bağlanma nesnesi ile kurduğu ilişkinin biçimi yetişkinlikte kuracağı eş, iş yada sosyal yaşantılarının tümünde tekrar edecek ilişki biçimidir. Aslında Bowlby bize diyor ki, bugün kurduğun ya da kuramadığın ilişkilerin hepsi için annen ile ilişkine bak! Bizim çocuğumuz ile kurduğumuz ilişkinin altından da o çıkacaktır. O yüzden senin bebeklikte yaşadığın durumları eleştirmek yerine farkına var ve değiştir. Durum bundan ibaret iken birden çok bilgi içeren bu konunun gelelim çocuk ile nasıl kurulması gerekliliğine.

Bağlanma, bağlanma nesnesinin kaybına göre verilen tepkilere göre adlandırılır. Bunu bir sonraki yazıda inceleyeceğimiz için bizim bugün ki konumuz güvenli bağlanmanın nasıl olacağına gelelim. Anne ve bebek tarafından ortak uyumla oluşturulan ve doğallıkla gelişen bir süreç olmalıdır bağlanma. Zorlayarak, sadece bilgiler ile ve dişlerini sıkarak olacak bir şey değildir. Kendini doğallıkla bebeğine bırakmak ve bebeğin de akışına uyum sağlamaktır. Burada bence en önemli nokta doğal haliniz ile, kendiniz olarak çocuğunuza kendinizi bırakmaktır. Eğer siz kendinizi bulduysanız zaten insani değerleriniz ile karşınızdakinin bir çocuk olduğunu bilecek, saygı duyacaksınız. Ama sizin içinizde hala geçmişe ait öfkeleriniz var ise sizde annenizin size uyguladığı bağlanma tarzını uygulayacak ve sonucunu da çocuğunuza yaşatacaksınız demektir. Sizin kurduğunuz bu bağ güvenli ya da güvensiz de olsa çocuk kendine kurduğu bu bağ çadırının altında kendini geliştirecektir. Kuracağınız güven bağı ile o çadırın altında serinleyecek, korktuğu zaman gelip sığınacak, gerektiği zaman ise oradan cesaret alacaktır. İnsanın 40 yaşında bile olsa dayanıp sığınması gereken asıl limanın bu olması, hayatındaki ilk ikili ilişkide yani anne bebek ilişkisinde yatar.

 

Bu nedenle bağırmak, dövmek ya da sövmek mi bozar güvenli bağlanmayı diye bir soru yoktur. Kendimiz nasıl oluruz da bir insana nasıl saygı duyarız diye bir soru vardır. Çünkü siz karşınızda küçük de olsa bir insanın olduğunu kabul etseniz ve kendinizi onun üreticisi gibi görmekten vazgeçseniz zaten bir yetişkine duyduğunuz gibi saygı duyacaksınız. Nasıl başkasının ağzına zorla yemek tıkmıyorsanız ona da tıkmayacaksınız, giydiği ayakkabıya karışmayacak, merak ettiği şeylere engel olmayacaksınız. Çünkü ne eşinize, ne ailenize ne de dostunuza bunların hiçbirini yapamazsınız. Burda size düşen en büyük görev onun merak ettiği ve hayatı yaşayarak deneyimlemek istediği yerlerde yanında olmak ve elinden tutup yolunu göstermektir. Bu da sizin annelik görevinizin kutsallığıdır işte. Hiç bilmeyen bir insana sıfırdan hayatı öğretmek. Bir cam bardağın keşfine kadar. Elinden o cam bardağı almak yerine bir ucundan tutar ve o bebeğin heyecanına kapılmayı denerim, ne de olsa bir daha bu kadar yeni bir şeyi yetişkin olarak keşfetmem oldukça zor. Hem keşif heyecanını yaşarım hem de Dünya’ya gelmesine vesile olduğum canlının güvenini kazanırım. Siz o bardağı tuttuğunuzda sakince en olması gereken mesajı veriyorsunuz çocuğunuza ‘ben yanındayım!’

 

İşte güvenli bağlanmanın en temel noktası budur! Ne olursa olsun ve sen ne yaparsan yap ben burdayım, seni koruyacağım, her zaman arkandayım, yanındayım! İstediğin yere git, keşfet ve dön, gözlerim seninle, yardım istersen ellerimde…

En Çok Okunanlar

Üste Git